Sustantivos en sánscrito
30/04/2023Los sustantivos, Nāma (नाम) o Sabda (शब्द), pueden ser masculinos, femeninos y neutros.
Generalmente los masculinos acaban en aḥ अः, iḥ इः o uḥ उः y los femeninos acaban en ā आ o ī ई, mientras que los neutros acaban en am अम्.
Los masculinos se llaman pulliṅgaḥ nāma (पुल्लिङ्गः नाम) o nombre masculino. Las que terminan en अ se llaman akārānta pulliṅga अकारान्त पुल्लिङ्ग. Las que terminan en इ se llaman ikārānta pulliṅga इकारान्त पुल्लिङ्ग. Y las que terminan en उ se llaman ukārānta pulliṅga उकारान्त पुल्लिङ्ग.
Los femeninos se llaman strīliṅgaḥ nāma (स्त्रीलिङ्गः नाम) o sustantivos femeninos. Los que terminan en ā आ se llaman ākārānta strīliṅga (आकारान्त स्त्रीलिङ्ग) y los que terminan en ī ई se llaman īkārānta strīliṅga (ईकारान्त स्त्रीलिङ्ग).
ईकार īkāra significa «letra de sonido i». El resto, similar.
Los neutros se llaman napuṃsakaliṅgaḥ nāma (नपुंसकलिङ्गः नाम) o sustantivos neutros.
En las palabras neutras, a veces se escribe la m म final directamente (cuando es seguida por una vocal) y otras veces (cuando es seguida por una consonante) se escribe mediante anusvāra, es decir el punto elevado sobre la última letra.
Fuente: Dhaturupa Muktavali Hand Book Of Sanskrit Grammar Doraiswami Iyengar P. K. 1909
| Ejemplos de sustantivos masculinos | ||
| अजः | ajaḥ | cabra |
| अर्थः | arthaḥ | riqueza |
| रामः | rāmaḥ | Rama |
| करः | karaḥ | impuesto |
| दूतः | dūtaḥ | mensajero |
| आरिः | āriḥ | enemigo |
| कविः | kaviḥ | poeta |
| पतिः | patiḥ | esposo |
| अग्निः | agniḥ | fuego |
| इन्दुः | induḥ | luna |
| गुरुः | guruḥ | maestro |
| तरुः | taruḥ | árbol |
| शम्भुः | śambhuḥ | útil |
| रिपुः | ripuḥ | enemigo |
| रथ | ratha | carruaje |
| जनक | janaka | padre |
| दीप | dipa | lámpara |
| अनिलदीप | aniladioa | lámpara de gas |
| अग्नि | agni | fuego |
| आहार | āhāra | comida |
| अश्व | aśva | caballo |
| वृक्ष | vṛkṣa | árbol |
| वात | vāta | viento |
| Sustantivos femeninos | ||
| भार्या | bhāryā | esposa |
| छाया | chāyā | sombra |
| माया | māyā | ilusión |
| चिन्ता | cintā | preocupación |
| नदी | nadī | rio |
| नारी | nārī | mujer |
| पत्नी | patnī | esposa |
| पार्वती | pārvatī | montaña |
| जननी | jananī | madre |
| अम्बा | ambā | madre |
| मातृ | mātṛ | madre |
| मातृभूमि | mātṛbhūmi | madre patria |
| अङ्कनी | aṅkanī | lápiz |
| धेनु | dhenu | vaca |
| प्रकृति | prakṛti | naturaleza |
| पक्षिणी | pakṣiṇī | ave |
| अञ्चती | añcatī | viento |
| मूषिका | mūṣikā | ratón |
| लूतिका | lūtikā | araña |
| ओकणि | okaṇi | bicho |
| Sustantivos neutros | ||
| चित्रम् | citram | imagen |
| भवनम् | bhavanam | edificio |
| क्षेत्रम् | kṣetram | campo |
| उपवनम् | upavanam | jardín |
| गृह | gṛha | casa |
| पुस्तक | pustaka | libro |
| सन्धार | sandhāra | mesa |
| मूल | mūla | raíz |
| चक्र | cakra | rueda |
| पुष्प | puṣpa | flor |
| सस्य | sasya | planta |
| वर्त्मन् | vartman | carretera |
| द्वार | dvāra | puerta |
| वातायन | vātāyana | ventana |
Anusvara y cómo se comporta entre palabras
Anusvāra al final de una palabra:
De acuerdo con una de las reglas de Sandhi, en sánscrito, una m al final de una palabra que es seguida por una palabra que comienza con una consonante, se convierte en Anusvara.
सुसुखम् कर्पुम् –> सुसुखं कर्पुम्
Si las palabras neutras, como por ejemplo चित्रम्, son seguidas por una vocal, ambas palabras se pronuncian unidas.
पवित्रम् इदम् उत्तमम् –> पवित्रमिदमुत्तमम्
Sinónimos: la riqueza del sánscrito
| Fuego | |
| वह्नि | vahni |
| शुष्म | śuṣma |
| वायुसख | vāyusakha |
| हुतभुज् | hutabhuj |
| अनल | anala |
| पावक | pāvaka |
Más sustantivos
चतुर: चक्षु: चोर:
केश: कोश: कूप:
अज: अश्व: अर्थ:
अनल: अनिलः अनुगः
कर्तरी कौमुदी कुञ्चिका
नारी नासा नौका
माया भार्या चिन्ता
शुण्डा घण्टा चूडा
मृत्तिका पत्रिका पेटिका
अरक्षम् अक्षरम् अक्षिरम्
आभरणम् अम्बरम् आभरण:
नक्षत्रम् नत्रक्षम् नक्षित्रम्
धनम् धान्यम् धैर्यम्
पदम् पञ्जरम् पर्णम्
औषध
वदन
कौशल
उपवन
गजः
धेनुः
वानरः
शुकः
काकः
कमलम् लेखनी छात्रः हस्तः विमानम्
अग्रजा
सोपानम्
छत्रम्
विद्यालयः
समुद्रः
नरः
